หลายคนที่เริ่มดูข่าวเศรษฐกิจคงเคยสงสัยว่า ทำไมพอราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกขยับขึ้นแรง ๆ แล้วค่าเงินบางสกุลถึงเคลื่อนไหวตามไปด้วย ทั้งที่น้ำมันกับค่าเงินดูเหมือนเป็นคนละเรื่องกัน วันนี้เราจะมาแกะให้เห็นภาพว่าความเชื่อมโยงนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร และส่งผลต่อคู่เงินหลักที่เทรดเดอร์ไทยนิยมเทรดอย่างไรบ้าง
ทำไมน้ำมันถึงผูกกับเงินเฟ้อ
น้ำมันเป็นต้นทุนพื้นฐานของแทบทุกกิจกรรมทางเศรษฐกิจ ตั้งแต่การขนส่งสินค้า การผลิตในโรงงาน ไปจนถึงค่าไฟฟ้าในบางประเทศ เมื่อราคาน้ำมันดิบปรับตัวสูงขึ้น ต้นทุนของธุรกิจต่าง ๆ ก็สูงขึ้นตาม และสุดท้ายต้นทุนเหล่านี้มักถูกส่งผ่านไปยังราคาสินค้าและบริการที่ผู้บริโภคต้องจ่าย นี่คือเหตุผลที่ ราคาน้ำมันมักถูกมองว่าเป็นตัวจุดชนวนเงินเฟ้อ ได้ง่ายกว่าสินค้าโภคภัณฑ์อื่น
เมื่อเงินเฟ้อเร่งตัวขึ้น ธนาคารกลางของแต่ละประเทศก็ต้องตัดสินใจว่าจะปรับอัตราดอกเบี้ยอย่างไรเพื่อควบคุมสถานการณ์ และการตัดสินใจเรื่องดอกเบี้ยนี้เองที่ส่งผลโดยตรงต่อค่าเงิน เพราะดอกเบี้ยคือปัจจัยสำคัญที่ดึงดูดหรือผลักไสเงินทุนจากต่างประเทศ
คู่เงินไหนไวต่อราคาน้ำมันเป็นพิเศษ
ไม่ใช่ทุกคู่เงินที่ตอบสนองต่อราคาน้ำมันในระดับเดียวกัน บางสกุลเงินมีความเชื่อมโยงกับน้ำมันโดยตรงเพราะประเทศนั้นเป็นผู้ส่งออกหรือผู้นำเข้าน้ำมันรายใหญ่
ตัวอย่างที่เห็นชัดคือ ดอลลาร์แคนาดา (CAD) เพราะแคนาดาเป็นหนึ่งในประเทศผู้ส่งออกน้ำมันรายใหญ่ของโลก เมื่อราคาน้ำมันปรับตัวสูงขึ้น รายได้จากการส่งออกของแคนาดาก็มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นตาม ซึ่งมักหนุนให้ค่าเงิน CAD แข็งค่าขึ้นเมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐ ทำให้คู่เงิน USD/CAD มีแนวโน้มอ่อนตัวลงในจังหวะที่น้ำมันขึ้นแรง
ในทางกลับกัน เยนญี่ปุ่น (JPY) อยู่ในสถานะตรงข้าม เพราะญี่ปุ่นต้องนำเข้าพลังงานเกือบทั้งหมดที่ใช้ในประเทศ เมื่อราคาน้ำมันพุ่งสูงขึ้น ต้นทุนการนำเข้าของญี่ปุ่นก็เพิ่มขึ้นตาม ซึ่งอาจกดดันดุลการค้าและกดดันค่าเงินเยนในบางช่วงเวลา
ส่วนดอลลาร์สหรัฐ (USD) ความสัมพันธ์จะซับซ้อนกว่าเล็กน้อย เพราะสหรัฐฯ เป็นทั้งผู้ผลิตและผู้บริโภคน้ำมันรายใหญ่ในเวลาเดียวกัน ผลกระทบของราคาน้ำมันต่อ USD จึงมักต้องดูผ่านช่องทางเงินเฟ้อและนโยบายดอกเบี้ยของธนาคารกลางสหรัฐฯ มากกว่าจะดูตรง ๆ แบบ CAD หรือ JPY
เงินเฟ้อ ดอกเบี้ย และดอลลาร์สหรัฐ
เมื่อราคาน้ำมันดันให้เงินเฟ้อในสหรัฐฯ สูงขึ้น ธนาคารกลางสหรัฐฯ หรือเฟด อาจพิจารณาคงอัตราดอกเบี้ยในระดับสูงนานขึ้น หรือในบางสถานการณ์อาจต้องขึ้นดอกเบี้ยเพิ่มเพื่อสกัดเงินเฟ้อ การที่ดอกเบี้ยสหรัฐฯ สูงขึ้นหรือค้างอยู่ในระดับสูง มักทำให้นักลงทุนทั่วโลกสนใจถือครองดอลลาร์มากขึ้น เพราะได้ผลตอบแทนจากการฝากเงินหรือซื้อพันธบัตรที่สูงกว่า ส่งผลให้ ดอลลาร์มีแนวโน้มแข็งค่าขึ้นเมื่อเทียบกับสกุลเงินอื่น ในภาพรวม
แต่ในทางกลับกัน หากราคาน้ำมันพุ่งสูงจนกระทบการเติบโตทางเศรษฐกิจ เช่น ผู้บริโภคใช้จ่ายน้อยลงเพราะค่าน้ำมันแพง ธนาคารกลางอาจต้องชั่งน้ำหนักระหว่างควบคุมเงินเฟ้อกับประคองเศรษฐกิจ ซึ่งจะทำให้ทิศทางค่าเงินไม่ได้เคลื่อนไหวไปทางเดียวเสมอไป
ลองดูตัวอย่างสมมติเพื่อให้เห็นภาพ สมมติว่าราคาน้ำมันดิบปรับตัวขึ้นต่อเนื่องในช่วงหนึ่งเดือน ตัวเลขเงินเฟ้อของสหรัฐฯ ที่ประกาศออกมาสูงกว่าที่ตลาดคาดการณ์ไว้ ตลาดอาจตีความว่าเฟดจะยังไม่รีบลดดอกเบี้ย ทำให้ดอลลาร์แข็งค่าขึ้นเมื่อเทียบกับยูโรหรือเยนในช่วงนั้น ขณะเดียวกันคู่เงิน USD/CAD อาจไม่ได้ขยับแรงเท่าคู่อื่น เพราะแคนาดาได้อานิสงส์จากราคาน้ำมันที่สูงขึ้นไปพร้อมกัน ตัวอย่างนี้เป็นเพียงการจำลองสถานการณ์เพื่อให้เห็นแนวทางคิด ไม่ใช่การคาดการณ์ราคาจริงแต่อย่างใด
เทรดเดอร์ควรติดตามอะไรและรับมืออย่างไร
สิ่งที่ควรทำเป็นประจำคือการติดตามปฏิทินเศรษฐกิจ โดยเฉพาะตัวเลขเงินเฟ้ออย่าง CPI ของประเทศที่เกี่ยวข้องกับคู่เงินที่เราสนใจ รวมถึงถ้อยแถลงของธนาคารกลางเกี่ยวกับทิศทางดอกเบี้ย เพราะสองปัจจัยนี้มักเป็นตัวแปรหลักที่ตลาดใช้ตีความทิศทางค่าเงินในระยะกลาง
นอกจากนี้ควรสังเกตว่าแต่ละสกุลเงินมีความสัมพันธ์กับราคาน้ำมันในทิศทางไหน อย่างที่อธิบายไปข้างต้น การเข้าใจความสัมพันธ์เชิงโครงสร้างนี้จะช่วยให้เราไม่ตกใจเกินเหตุเมื่อเห็นข่าวราคาน้ำมันพาดหัว และช่วยให้วิเคราะห์ภาพรวมได้รอบด้านขึ้น
สิ่งสำคัญคือ ไม่ควรใช้ความสัมพันธ์นี้เป็นสูตรสำเร็จตายตัว เพราะตลาดจริงมีปัจจัยซ้อนทับกันหลายชั้น ทั้งการเมือง อุปสงค์อุปทานน้ำมันเอง และความเชื่อมั่นของนักลงทุนในแต่ละช่วงเวลา การวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐานจึงควรใช้ประกอบกับการบริหารความเสี่ยงที่รัดกุมเสมอ
การเทรด Forex มีความเสี่ยงสูงและไม่มีสูตรที่รับประกันผลกำไร ผู้เริ่มต้นควรศึกษาข้อมูลให้รอบด้าน ฝึกฝนในบัญชีทดลองก่อนใช้เงินจริง และบริหารความเสี่ยงอย่างมีวินัยทุกครั้งก่อนตัดสินใจเทรด
ถ้าอยากเข้าใจเรื่องปัจจัยพื้นฐานแบบนี้ให้ลึกขึ้นพร้อมถามคำถามได้แบบสด ๆ ลองมาร่วมสัมมนา Forex ฟรีของ Welseminar ดูได้ ไม่มีค่าใช้จ่ายและเหมาะกับทุกระดับประสบการณ์
_ภาพ: Photo by Lukas Blazek on Pexels (https://www.pexels.com/photo/close-up-photo-of-survey-spreadsheet-590022/)_
